Kenniscentrum voor fietsbeleid

Berijder van speed-pedelec voelt zich niet veilig op de rijbaan

18-09-2017

De speedpedelecrijder voelt zich – ook met helm – niet veilig op de rijbaan. En hij rijdt een aanzienlijk deel van de afstand op het fietspad, waar hij eigenlijk de rijbaan zou moeten kiezen.

plaatje

Dat blijkt uit een onderzoek van de SWOV. Die rustte 30 speed-pedelecs uit met camera’s, keek hoe de fietsers zich in de praktijk gedroegen en vroeg ze naar hun ervaringen.

Volgens de nieuwe wetgeving is de speedpedelecrijder verplicht een helm te dragen en – wanneer er geen fiets-/bromfietspad is – verplicht om op de rijbaan te rijden.

Naturalistic Riding 
Om de effecten van deze nieuwe plaats op de weg te bestuderen heeft men 30 personen gedurende enkele weken met een speed-pedelec laten rijden en daarbij continu het natuurlijke gedrag en de omgeving geobserveerd, een zogenaamd Naturalistic Riding onderzoek.

De deelnemers aan dit onderzoek gebruikten deze speed-pedelec voor woon-werkverkeer. De speed-pedelec was uitgerust met twee camera’s met ingebouwde GPS en accelerometer om het rijgedrag, de plaats op de weg, de snelheid en de verkeersomstandigheden te registreren.

Het onderzoek toont aan dat er grote verschillen zijn tussen speed-pedelecrijders: ‘dé speed-pedelecrijder’ lijkt niet te bestaan. Een aanzienlijk deel van de afstand (23% van het totaal) wordt op het fietspad afgelegd waar eigenlijk de rijbaan gekozen had moeten worden. Op de rijbaan wordt gemiddeld significant sneller (32 km/uur) gereden dan op het fietspad (29 km/uur). Dat is substantieel onder de snelheidslimiet op de rijbaan. Of men daarmee ook langzamer rijdt dan het overige verkeer is niet onderzocht.  

500 Watt
Speed-pedelecs kennen een verschillend motorvermogen. Er zijn er speed-pedelecs met een motor van 350 Watt, maar steeds meer fietsen worden voorzien van een 500 Watt motor. En dat scheelt. Op het fietspad wordt op een speed-pedelec van 350 Watt langzamer gereden dan op een speed-pedelec van 500 Watt. Op de rijbaan is er geen verschil.

Voor zowel de rijbaan als het fietspad geldt dat snelheidsverschillen tussen de verschillende weggebruikers potentieel tot gevaarlijke situaties kunnen leiden, aldus de SWOV. Als de speed-pedelec op de rijbaan rijdt, doet zich gemiddeld eens per 2 km afgelegde afstand een situatie voor die op doorstromingsproblemen duidt. Dit waren met name situaties waarbij de achterligger een verkeersregel overtrad om de speedpedelecrijder in te halen, of de speed- pedelecrijder op korte afstand volgde, of duidelijk (af)remde, of de speed- pedelecrijder afsneed.

Toeteren
Deelnemers voelen zich regelmatig onveilig op de rijbaan, zo blijkt ook uit het onderzoek. En verreweg de meest deelnemers aan het onderzoek vinden de nieuwe wetgeving niet goed of helemaal niet goed. Op de rijbaan rijden wordt over het algemeen niet als erg ‘leuk’ en ook niet als erg veilig ervaren; het levert bovendien een zekere mate van stress op.

Ook is gekeken naar negatieve reacties. Wanneer de speedpedelecrijder op de rijbaan reed, kreeg deze gemiddeld één negatieve reactie van een andere weggebruiker op 27,5 afgelegde kilometers. De negatieve/geïrriteerde reacties die waargenomen werden bij automobilisten betroffen het knipperen met lichten, toeteren of roepen en overige geïrriteerde reacties. Toeteren en/of roepen kwamen het vaakst voor.

Voor de helmplicht is een groot draagvlak te vinden: de overgrote meerderheid staat positief tegenover de helmplicht en alle deelnemers gaven aan de helm (bijna) altijd te dragen.

Richtingaanwijzers
De SWOV pleit voor een veilig inrichting van wegen waar speed-pedelecs – net als bromfietsers – en auto’s elkaar tegenkomen. Waar dat niet veilig kan – bijvoorbeeld door drukte of door een specifieke lokale verkeerssituatie, zoals bij overgang van 80 naar 50 km/uur wegen – biedt het fietsbromfietspad de aangewezen uitweg. Een toename van het aantal fiets-bromfietspaden betekent wel dat de voordelen van de maatregel ‘Bromfiets-op-derijbaan’ voor zowel bromfietsers als fietsers deels teniet zullen worden gedaan, waarschuwen de onderzoekers. Goede voorlichting over de nieuwe situatie aan zowel automobilisten als speedpedelecrijders kan mogelijk ook helpen. Daarnaast lijkt het wenselijk dat speedpedelecs uitgerust worden met richtingaanwijzers en – net als bromfietsen – een remlicht.

Rapport
Agnieszka Stelling-Konczak, MSc e.a. , SWOV
2017
De speedpedelecrijder voelt zich – ook met helm – niet veilig op de rijbaan. En hij rijdt een aanzienlijk deel van de afstand op het fietspad, waar hij eigenlijk de rijbaan zou moeten kiezen. Dat blijkt uit een onderzoek van de SWOV. Die rustte 30 speed-pedelecs uit met camera’s, keek hoe de fietsers zich in de praktijk gedroegen en vroeg ze naar hun ervaringen.
Roland Haffmans (-)
18-09-2017 @ 18:54

"Of men daarmee ook langzamer rijdt dan het overige verkeer is niet onderzocht" een opmerkelijk gemis, dat is vaak een belangrijk bezwaar! Binnen de bebouwde kom - erbuiten zijn vaak bromfietpaden dus daar speelt het probleem niet - betekent gemiddeld 29 km/uur dat de toegelaten snelheid vaker overschreden wordt. 

Een nieuwe situatie vergt een gewenning, doch op deze wijze duurt die langer als die al komt. Bijkomend nadeel van de zoeffiets is dat je deze nauwelijks hoort naderen zoals ik vandaag weer mocht ervaren. Ook bij een gemiddelde snelheid van 29 km/uur is bij tegenwind het snelheidsverschil met andere fietsers aanzienlijk. Dat op fietspaden met vaak een slecht wegdek, waar het niet "leuk" fietsen is. 

 

Chris Scurbecq (OCMW)
18-09-2017 @ 20:48

@ Haffmans

Typisch voor iemand die anti-S-Pedelec is: er één zinnetje uithalen die in zijn voordeel zou pleiten. Het spreekt vanzelf dat het snelheidsverschil op de rijbaan significant is: 50 à 80 km/h - of meer zoals we gewend zijn - vs 32 km/h.

Stop eens met het woord 'zoeffiets', dat bestaat niet, noch in NL noch in VL.

'Je hoort nauwelijks een S-Pedelec...' Sedert wanneer hoor jij een fiets of in het bijzonder een koersfiets?

Ik heb dus sterk de indruk dat je selectief leest, selectief luistert naar soorten fietsen en dat je een actor bent binnen de auto-lobby.

Chris Scurbecq (OCMW)
18-09-2017 @ 21:06

Ben opgetogen over dit soort 'in real life' onderzoeken, een pluim voor de SWOV. S-pedeleccers zeggen dit op zoveel fora al jarenlang.

Minder enthousiast ben ik over richtingsaanwijzers. Dat verlangt zelfs de EU-verordening niet.

Een remlicht is discutabel, maar kàn de veiligheid verhogen. Dit kan zelfs voor gewone fietsen evt. interessant zijn, daar bestaan al zo'n dingen op de markt.

Men spreekt over 350W en 500W motors, ik reed met een 250W motor en meestal op eco-stand opdat ik de accu twee dagen kon gebruiken. Dus dan kan men zich een beetje voorstellen aan welke snelheden deze maar fietsen.

Deze algemene situatie uit de studie is ook gekend vanuit Duitsland: zelfs die pünktliche Deutsche leute fietsen op fietspaden e.a. als fietsen op de rijbaan als onveilig aangevoeld wordt. De politie gedoogt omdat ze dat zelf ook wel goed weten.

Nogmaals: de grote schuldige is de ellendige verordering 168/2013, waardoor er o.a. geen S-Pedelecs worden gemaakt met bv. een e-ondersteuning tot ca. 30 km/h om maar iets te zeggen, nochtans een veel gebruikte snelheidslimiet in bebouwde kommen. En waardoor men een halt heeft toegeroepen aan echte groene mobiliteit - men wil vooral koste wat kost e-ondersteunende (i.e. deels met spierkracht aangedreven) vehikels in alle formaten in de kiem smoren.

Etienne Bral (Fietsersbond)
19-09-2017 @ 09:41

Ik mis een paar dingen: een vermogensmeter om te kijken hoeveel vermogen de apeed-pedeleccers zelf gebruikten ( kijken naar wat de maximale mogelijkheden zijn, de software bepaalt vaak de omzettingsgraad en het gezondheidseffect) en duidelijke snelheidsplaatjes van de 2 verschillende klassen (350 w, 500 w) met spreiding of standaard deviatie. Op afbeelding 3 staat daar een wazig plaatje waar je ze regelmatig de 40 km/u ziet aantikken (neem ik aan), kan dat niet duidelijker? En wat Roland al aangaf hoe gedraagt de speed-pedeleccer zelf t.o.v.  het verkeer op de rijbaan (haalt hij of zij in als er een file is zoals motoren doen of is het go with the flow, probeert hij achter personenwagens te rijden i.p.v. vrachtwagens die helemaal niet vernoemd worden. Een andere cruciale vraag is wat de snelheid mag zijn op een fietspad als je ze toelaat: is het 25 km/u zoals de snorfiets en pedelec (EU-regel +10% dus 27,5 km/u max), die, snorfietsen en sommige pedelecs, helaas nu vaak 30 rijden,  of mag je ze meer snelheid geven? In het rapport staat dat ze gemiddeld 29 km/u (illegaal) op het fietspad rijden en dat vinden de schrijvers te snel dus ik neem aan dat het 25 wordt (als) met een Intelligent Snelheidsregulerend Systeem. Op sites waar ze speed-pedelecs bespreken staan nu gelukkig wel de maximale snelheden zoals die voor bromfietsen gelden. Maar hoe moet de illegale speed-pedeleccer zich gedragen op een fietspad. We weten dat sommige mensen enorm geïrriteerd raken door racefietsers zoals in Limburg (gebeurt trouwens ook op andere plaatsen) en dan het recht in eigen hand nemen en dat willen we niet voor dit nieuwe "lichtgroene", nieuwe vervoersmiddel. Die helm is ook een item en de herkenbaarheid van de speed-pedelec. Ik vind dat ze beter herkenbaar moeten zijn, want als fietser en automobilist kan je afgezien van dat gele plaaatje niet inschatten dat er een snelle en potentieel snelaccelererende fietser op je afkomt (vooraanzicht).  Soms zie ik een speed-pedeleccer mét en dan weer zonder helm rijden en dan denk je dat het een pedeleccer is. Ik heb zelfs al eens een speed-pedelec met een groen kentekenplaatje gezien (reed ca. 40 km/u op de rijbaan/fietsstrook). Qua leeftijd is het onderzoek niet representatief (<55 jaar),  want de oudere speed-pedeleccer met al de leeftijdsgerelateerde problemen, zoals o.a. lage reactiesnelheid en slecht inschattingsvermogen door beperkt kortetermijnsgeheugen (RAM-geheugen), worden niet onder de loep genomen. Die problemen gelden trouwens ook voor snorfietsers, bromfietsers en in zeker mate voor pedeleccers die tot op hoge leeftijd doorgaan en waar ik als fietser ook vaak mijn hart voor vasthoud. Kortom er zijn nog veel open vragen en we moeten het kritisch met open geest blijven volgen. 

Etienne Bral, actief lid Fietsersbondafdeling Delft e.o.

 

 

Etienne Bral (Fietsersbond)
19-09-2017 @ 09:41

Ik mis een paar dingen: een vermogensmeter om te kijken hoeveel vermogen de apeed-pedeleccers zelf gebruikten ( kijken naar wat de maximale mogelijkheden zijn, de software bepaalt vaak de omzettingsgraad en het gezondheidseffect) en duidelijke snelheidsplaatjes van de 2 verschillende klassen (350 w, 500 w) met spreiding of standaard deviatie. Op afbeelding 3 staat daar een wazig plaatje waar je ze regelmatig de 40 km/u ziet aantikken (neem ik aan), kan dat niet duidelijker? En wat Roland al aangaf hoe gedraagt de speed-pedeleccer zelf t.o.v.  het verkeer op de rijbaan (haalt hij of zij in als er een file is zoals motoren doen of is het go with the flow, probeert hij achter personenwagens te rijden i.p.v. vrachtwagens die helemaal niet vernoemd worden. Een andere cruciale vraag is wat de snelheid mag zijn op een fietspad als je ze toelaat: is het 25 km/u zoals de snorfiets en pedelec (EU-regel +10% dus 27,5 km/u max), die, snorfietsen en sommige pedelecs, helaas nu vaak 30 rijden,  of mag je ze meer snelheid geven? In het rapport staat dat ze gemiddeld 29 km/u (illegaal) op het fietspad rijden en dat vinden de schrijvers te snel dus ik neem aan dat het 25 wordt (als) met een Intelligent Snelheidsregulerend Systeem. Op sites waar ze speed-pedelecs bespreken staan nu gelukkig wel de maximale snelheden zoals die voor bromfietsen gelden. Maar hoe moet de illegale speed-pedeleccer zich gedragen op een fietspad. We weten dat sommige mensen enorm geïrriteerd raken door racefietsers zoals in Limburg (gebeurt trouwens ook op andere plaatsen) en dan het recht in eigen hand nemen en dat willen we niet voor dit nieuwe "lichtgroene", nieuwe vervoersmiddel. Die helm is ook een item en de herkenbaarheid van de speed-pedelec. Ik vind dat ze beter herkenbaar moeten zijn, want als fietser en automobilist kan je afgezien van dat gele plaaatje niet inschatten dat er een snelle en potentieel snelaccelererende fietser op je afkomt (vooraanzicht).  Soms zie ik een speed-pedeleccer mét en dan weer zonder helm rijden en dan denk je dat het een pedeleccer is. Ik heb zelfs al eens een speed-pedelec met een groen kentekenplaatje gezien (reed ca. 40 km/u op de rijbaan/fietsstrook). Qua leeftijd is het onderzoek niet representatief (<55 jaar),  want de oudere speed-pedeleccer met al de leeftijdsgerelateerde problemen, zoals o.a. lage reactiesnelheid en slecht inschattingsvermogen door beperkt kortetermijnsgeheugen (RAM-geheugen), worden niet onder de loep genomen. Die problemen gelden trouwens ook voor snorfietsers, bromfietsers en in zeker mate voor pedeleccers die tot op hoge leeftijd doorgaan en waar ik als fietser ook vaak mijn hart voor vasthoud. Kortom er zijn nog veel open vragen en we moeten het kritisch met open geest blijven volgen. 

Etienne Bral, actief lid Fietsersbondafdeling Delft e.o.

 

 

Robert van der Sluiszen
20-09-2017 @ 18:39
Etienne Bral: je geeft aan "ik heb zelfs al een speed pedelec met een groen kentekenplaatje gezien". Reactie: dat is niet zo bijzonder hoor: gewoon iemand die een proefritje aan het maken is met een speed pedelec uit de winkel. Dat noemen ze een handelskentekenplaat. Die groene kentekenplaat zal je wel steeds minder zien. Het ontmoedigingsbeleid van ons milieuministerie ten aanzien van dit milieuvriendelijke alternatief voor de auto, is uiterst succesvol. Achttien procent afname verkoop 1e helft 2017 t.o.b. 2016. Het schijnt dat ze op het ministerie de polonaise lopen
Michael Plas
02-10-2017 @ 16:37

Als automobilist doe je tegenwoordig ook overdag je licht aan voor goede herkenbaarheid en zichtbaarheid, een wielrenner of speed pedales op de weg zou wat haalbare snelheid dan wel op de weg passen, maar de herkenbaarheid(van snelheid) en zichtbaarheid voor andere weggebruikers is zeer onder de maat en een gevaar voor allen.

Ook voorspelbaarheid van weggedrag, wordt ik misschien links of rechts ingehaald door wielrenner/fietspedalec, want het blijven fietsers die regels zelden respecteren, maken dat rotondes zeer onoverzichtelijk wrden als er langzamen snelle fietsers op fietspad rijden en fietspedalecs op de rijbaan, dit maakt afslaan op rotonde erg onoverzichtelijk/gevaarlijk

ik vraag mij af of de balans van verkeersveiligheid, wegcapaciteit, milieu en parkeerproblematiek van deze voertuigcategorie wel zo positief is als ook alle effecten en kosten op verkeersveiligheidsgebied meegenomen worden, een fietser is erg kwetsbaar, een ongeval geeft snel letsel en arbeidsverzuimkosten op.

Michael

 

Martin de Vries (Speed-pedelec Groep der Lage Landen)
11-11-2017 @ 07:24

https://www.npo.nl/hallo-nederland/09-11-2017/POW_03563993

Reactie plaatsen

Alleen geregistreerde gebruikers kunnen een reactie plaatsen. Vul a.u.b. uw e-mailadres in om uw registratie te controleren

E-mail: